Rustige revolutie

De Europese Commissie presenteerde in mei 2017 plannen voor een betere toekomst. Zoals een andere kijk op transport. Het moet allemaal efficiënter. En vooral schoner.

Het inmiddels dankzij Donald Trump niet meer wereldwijde klimaatakkoord weerhoudt de EU er niet van om te wijzen op de noodzaak van het halen van de CO2-doelstellingen. Er moet meer elektrisch gereden worden en de elektronische intelligentie van het vervoer moet opgekrikt worden. De Europese Commissie stapt af van de tot nu toe geldende technische neutraliteit: schoner vervoer staat gelijk aan elektrisch, ook al lees je hier en daar nog wat over alternatieve brandstoffen. Langs de belangrijke Europese routes moeten laadstations komen en de Europese autofabrikanten, verenigd in de ACEA, vinden dat de verkoop van personen- en bestelwagens op alternatieve brandstoffen na 2020 flink omhoog moet. Volgens diezelfde club is de uitstoot van CO2 van bestelwagens in 2016 met 2,7% gedaald, terwijl de markt voor bestellers in datzelfde jaar met 12% groeide. Het doel voor 2020 is 147 g/km, terwijl het gemiddelde in 2016 nog 163 g/km (4,5 g/km minder dan in 2015) bedroeg.

Zuiniger trucks 

Om trucks zuiniger te maken wordt er in Europees verband gekeken naar andere regels voor afmeting en gewicht van truckcombinaties. Zodat er meer ruimte komt voor stroomlijning. En dan zou er tolheffing al naargelang de uitstoot van CO2 moeten komen. De truckfabrikanten willen dat de tolheffing gepaard blijft aan de Euronorm. In 2020 zal pas een karige 18% van de totale truckvloot uit Euro 6-modellen bestaan.

Optimaal gebruik van elektronica is essentieel voor de schone vooruitgang. Daarom is een 5G mobiel netwerk noodzakelijk, net als een Europees Gallileo navigatiesysteem. Want dat is een must voor zogenaamde intelligente voertuigen. Ook het oplaadnetwerk moet zo universeel mogelijk zijn. Verder zouden de informatiesystemen langs de wegen aan één Europese standaard moeten voldoen. Want communicatie tussen voertuigen en wegsystemen moet probleemloos grensoverschrijdend werken.

De EU wil naar buiten toe heel graag duidelijk maken, dat er rationeel over vervoerskeuze wordt nagedacht, compleet met een gebruiksvriendelijk systeem erachter.

Tenslotte wordt er achter de schermen ook al stevig nagedacht over een toekomst met chauffeursloze trucks. Binnen de EU wordt al een tijd gesleuteld aan technische en juridische regels voor autonoom rijden. Want op dit moment is er dan wel een groot tekort aan truckchauffeurs, maar als de elektronische groei doorzet en zelfsturende auto’s opgang maken, kunnen er in de naaste toekomst wel eens twee miljoen Europese vrachtautobestuurders zonder werk komen zitten. Zodat geheel geautomatiseerd transport alleen maar geleidelijk en vooral sociaal rechtvaardig ingevoerd mag worden, aldus een recent rapport van het Internationaal Transport Forum, waarin ook de fabrikanten een zetel hebben.

Volledig autonoom rijden zou al in 2030 kunnen. Eerst wordt er uitgebreid getest, maar binnen een jaar of drie al kunnen er al grotere aantallen voor een deel automatisch rijdende auto’s en trucks op de markt komen.

Foto van Mercedes-Benz: Er is een revolutie gaande, maar in een redelijk laag tempo. De Mercedes-Benz Future Truck 2025 rijdt over de snelweg met een tempo van 85 km/u. Trekker en aanhanger remmen en accelereren met precisie over de middelste rijstrook. Het is allesbehalve routine. Al zit er wel een chauffeur achter het stuurwiel, is die alleen bezig met een tablet computer, waarin hij zijn volgende trip aan het plannen is en de toestand van de lading achterin controleert.

Biologisch wiel

Banden zonder lucht, zou het kunnen? Michelin kwam al met de Tweel als alternatief, maar  als experiment is onlangs de luchtloze Vision bio-band gepresenteerd. De band bestaat compleet uit herbruikbare grondstoffen, met een variabel profiel, dat heel eigentijds 3D-geprint wordt. In het Canadese Montreal was de Movin’On conferentie het toneel van het nieuwe bio-wiel. Nogmaals: zou het kunnen?

Het biologisch afbreekbare Visionwiel schijnt de testfase nog niet bereikt te hebben, maar Michelin hecht er veel geloof aan. Tot voor kort organiseerde de Franse bandenfabrikant jaarlijks de Challenge Bibendum, een alternatieve autorally waar vooral energiebesparende ideeën gepresenteerd werden. Het Movin’On congres is de vervanger van de Challenge Bibendum, met ruim baan voor toekomstgerichte ideeën op het gebied van duurzame mobiliteit. Michelin wil voor 2020 20% meer opbrengst uit de bandenproductie. En de toeristische gidsen en navigatiediensten van het merk zullen over een paar jaar driedubbele inkomsten moeten opleveren.

Grote plannen dus, al meent Michelin met zijn huidige energiezuinige banden al goed aan te sluiten op wat de markt vraagt en zal vragen. Toch zullen er meer inkomsten moeten komen uit allerlei dienstverlening dan uit de bandenmarkt, waarvan kennelijk weinig groei meer wordt verwacht.

Tweel en Vision

Het Visionwiel is het voorlopige resultaat van de zoektocht van Michelin en tal van concurrenten naar een deugdelijke opvolger van de luchtband. De Tweel van Michelin is een innovatief wiel met kunststof spaken met daaromheen een rubber bandenprofiel. De spaken van kunststof zorgen voor het draagvermogen, de schokdemping en de vereiste flexibiliteit van het loopvlak. De Tweel wordt in de VS al op beperkte schaal geproduceerd voor industriële toepassingen.

De nog experimentele Vision gaat een stapje verder. De structuur is nieuw, net als de toepassing van compleet hernieuwbare natuurlijke materialen. De flexibele spaken in een soort velg hebben in de Vision plaats gemaakt voor een structuur die Michelin vergelijkt met longblaasjes. De structuur van het biologische wiel bestaat uit organisch materiaal en wordt ‘alveolair’ genoemd, naar de alveolen (longblaasjes)  in onze longen.

Die structuur wordt opgebouwd uit een heel assortiment van vooral plantaardige, biologisch afbreekbare materialen. Net als bij de Tweel komt aan de buitenzijde van het wiel een dun loopvlak. De conditie ervan wordt in de gaten gehouden door sensoren. Het Visionwiel zal straks ‘connected’ zijn, zodat ook online een afspraak gemaakt kan worden om het wiel te ‘herladen’.

De natuurlijke en gerecyclede grondstoffen in het wiel bestaan uit een heel scala: bamboe, blik, stro, houtsnippers en bijproducten van suiker en sinaasappelschillen. Ook het loopvlakrubber bestaat uit organisch materiaal. Dat loopvlak wordt namelijk heel eigentijds met een 3D printer gemaakt. Op die manier zou het ook tamelijk eenvoudig zijn om snel een nieuwe laag op het loopvlak aan te leggen. En wel zo gemakkelijk,  dat het wiel onmiddellijk aangepast kan worden aan de rij-omstandigheden. Voor winterse, zomerse of modderige omstandigheden bijvoorbeeld.

Het Visionwiel zal niet een-twee-drie op de markt verschijnen weten ze bij Michelin. Al zeggen ze daar,  dat er geen sprake is van futuristische fantasie, maar nu al realiseerbare productie. Hoewel er nou niet direct plannen zijn het Visionwiel op de markt te brengen.